Tips bij zwangerschapsmisselijkheid

Op de lijst met zwangerschapskwaaltjes staat met stip op 1 zwangerschapsmisselijkheid. Soms wordt het ochtendmisselijkheid genoemd, maar er zijn vrouwen die er de hele dag last van hebben. Meestal neemt het na het eerste trimester weer af, of verdwijnt het volledig. We tasten nog in het duister over de oorzaak, maar het vermoeden is dat je zwangerschapshormonen een rol spelen (wanneer niet…). De misselijkheid is onschuldig, maar ga langs de huisarts als je echt niets meer binnenhoudt, afvalt of flauw wordt.

Zure maag verergert de misselijkheid

Je kunt de meest wilde tips vinden om van je zwangerschapsmisselijkheid af te komen. Drink cola of ciderazijn, eet waterijsjes of houd een coldpack tegen je keel. Het zal ongetwijfeld iemand geholpen hebben, maar er zijn misschien andere tips die je eerst wilt proberen.

Een zure maag lijkt de misselijkheid bij veel vrouwen te verergeren. Om ervoor te zorgen dat je maag niet zo zuur is, moet er eten in. Eet kleine beetjes om je maag gevuld te houden en eet ook iets vóórdat je uit bed stapt. Dat is ook de reden dat het zuurder maken van je maag met cola of ciderazijn waarschijnlijk niet zo’n goede tip is.

Gember tegen zwangerschapsmisselijkheid

Het beste middel tegen zwangerschapsmisselijkheid is gember. Er zijn studies die laten zien dat gember beter werkt dan reguliere medicatie. Het is ook een van de weinige kruiden die intensief onderzocht is bij zwangere vrouwen. Je kunt er dus van uitgaan dat het veilig is om gember te gebruiken tijdens het eerste trimester van je zwangerschap.

Gember kun je op verschillende manieren gebruiken. Er zijn gembercapsules, maar je kunt ook voor verse gember kiezen. Als je gaat voor capsules, gebruik dan een dagdosering van 1000 mg gemberwortel (2 maal daags 500 mg). Deze dosering blijkt in wetenschappelijke studies het meest effectief te zijn.

Gember(ijs)thee

Een andere manier om gember te gebruiken, is het zelf maken van gemberthee in de winter of gemberijsthee in de zomer. Snijd een stuk van ongeveer 2 centimeter van een verse gemberwortel. Schil het en snijd de wortel in plakjes. Breng de plakjes gember aan de kook in een halve liter water en laat het op laag vuur 5 minuten zachtjes koken met de deksel op de pan. Als je ijsthee wilt maken, laat je het afkoelen en zet je het in de koelkast (voeg wat ijsblokjes toe en eventueel wat citroen en honing voordat je het drinkt). De warme variant kun je direct drinken. Nog steeds misselijk? Voeg dan de volgende keer nog een takje verse munt toe, nadat je de gember gekookt hebt.

Vitamine B6

Er is behoorlijk wat onderzoek gedaan naar het gebruik van een hoge dosering vitamine B6 (pyridoxine) bij zwangerschapsmisselijkheid. Het werkt (bijna) net zo goed als gember, als je driemaal daags 10-15 mg vitamine B6 inneemt. Hier zit echter wel gelijk het probleem. Deze dosering pyridoxine van 30-45 mg per dag ligt boven het veilige maximum in Nederland (21 mg per dag). Langdurig gebruik van een hoge dosering pyridoxine kan bij een kleine groep mensen zenuwklachten veroorzaken, waaronder tintelende vingers en tenen. Er zijn geen nadelige gevolgen voor de baby bekend.

Er zijn aanwijzingen dat pyridoxaal-5-fosfaat (P5P) minder vaak klachten geeft dan pyridoxine HCL. In de studies die gedaan zijn, wordt geen melding gemaakt van het optreden van bijwerkingen. Mogelijk geeft kortdurend gebruik, zoals tijdens het eerste trimester van de zwangerschap, geen problemen.

Gember en vitamine B6 effectief bij zwangerschapsmisselijkheid

Kortom, ondanks dat het effectief blijkt, blijft het voorlopig een persoonlijke afweging of je vitamine B6 wilt proberen bij zwangerschapsmisselijkheid. Bij langdurige misselijkheid lijkt het gebruik van vitamine B6 effectiever dan het gebruik van gember. Kies bij gebruik van vitamine B6 in ieder geval voor een supplement met pyridoxaal-5-fosfaat.

Referenties

  1. Borrelli, F., Capasso, R., Aviello, G., Pittler, M. H., & Izzo, A. A. (2005). Effectiveness and safety of ginger in the treatment of pregnancy-induced nausea and vomiting. Obstetrics & gynecology, 105(4), 849-856.
  2. Khorasani, F., Aryan, H., Sobhi, A., Aryan, R., Abavi-Sani, A., Ghazanfarpour, M., … & Rajab Dizavandi, F. (2020). A systematic review of the efficacy of alternative medicine in the treatment of nausea and vomiting of pregnancy. Journal of Obstetrics and Gynaecology, 40(1), 10-19.

Wil je meer weten over wat je kunt doen bij verschillende zwangerschapskwaaltjes? Kijk dan naar mijn boek Zwanger Baby Boefje – Van zwangerschap tot gezonde peuter in 1000 dagen

Vaginale candida te lijf met deze 9 tips

Een vaginale candida-infectie is in de meeste gevallen onschuldig, maar wel ontzettend vervelend! Je hebt last van een witte, brokkelige afscheiding en een rode, branderige vagina met veel jeuk. Vrijen kan pijnlijk zijn. Daar wil je dus zo snel mogelijk van af.

Als je last hebt van een vaginale infectie is het belangrijk dat je dit in ieder geval bespreekt met je huisarts en verloskundige. De huisarts kan je eventueel een medicijn (meestal een crème) voorschrijven. Er zijn ook mogelijkheden om een nieuwe infectie te voorkomen. Onderstaande tips kunnen, tenzij anders aangegeven, gebruikt worden in combinatie met de medicijnen van de huisarts.

Een goede vaginale flora

De bacteriële flora in je vagina is rijk aan lactobacillen die zorgen voor een zuur milieu in de vagina. Deze zure omgeving zorgt er voor dat ongunstige bacteriën en schimmels niet goed kunnen groeien. Daarnaast produceert een gezonde vaginale flora waterstofperoxide dat een krachtig antibioticum is en schadelijke bacteriën doodt.

Zwangerschap en vaginale candida

Tijdens de zwangerschap ben je gevoeliger voor een onbalans in je vaginale flora. Dat heeft natuurlijk alles te maken met je zwangerschapshormonen (wanneer zijn die niet de schuldige?). Een vaginale candida heeft, ondanks vervelende klachten zoals jeuk, geen nadelige gevolgen voor je ongeboren baby. Een candida-infectie tijdens de bevalling kan er echter wel voor zorgen dat de baby candida meekrijgt in het geboortekanaal. Dit maakt je kindje gevoeliger voor spruw, de groei van candida in de mond, tijdens de eerste dagen tot weken van het leven (ook dit is overigens goed te behandelen en niet gevaarlijk voor je kindje).

Probeer met onderstaande tips je vaginale flora in een zo goed mogelijke conditie te krijgen en te houden.

Wat kun je zelf doen?

  1. Laten we beginnen met de open deur, een goede vaginale hygiëne. Was de buitenkant van je vagina uitsluitend met water of met een zeepvrij product met een licht zure pH. Als je gewone zeep gebruikt, dan verstoor je de normale flora. Je vagina is zelfreinigend, dus de binnenkant hoef je niet schoon te maken.
  2. Draag geen strakke kleding.
  3. Kies voor katoenen ondergoed in plaats van synthetische onderbroeken, omdat katoen beter ademt.
  4. Als je inlegkruisjes gebruikt, verschoon deze dan regelmatig. Inlegkruisjes zijn vaak synthetisch en dit komt je flora niet ten goede. Als je veel last hebt van afscheiding is het gebruik ervan natuurlijk wel begrijpelijk, maar vervang ze regelmatig.
  5. Maak jezelf na het poepen schoon van voren naar achteren en doe hetzelfde na het vrijen. Hierdoor voorkom je dat je de gist vanuit de anus naar je vagina verplaatst.
  6. Sperma kan de zuurgraad van je vagina negatief beïnvloeden. Gebruik daarom eventueel een condoom. Bij een actieve infectie is het altijd verstandig om een condoom te gebruiken om een nieuwe infectie te voorkomen.
  7. Eet niet te veel suiker, dit kan je vaginale flora negatief beïnvloeden.
  8. Gebruik een probioticum met de bacteriën Lactobacillus rhamnosus GR-1 en Lactobacillus fermentum RC-14. Deze probiotica neem je via je mond in (ze zitten in een capsule).
  9. Je kunt wat extra’s doen bij een actieve infectie. De candida-gist houdt niet van een zuur milieu. Door het gebruik van een vaginale capsule met vitamine C of melkzuur kun je het milieu in je vagina snel zuur maken. Kies een product dat speciaal ontwikkeld is voor vaginaal gebruik. Vaginale vitamine C of melkzuur mag je niet tegelijkertijd gebruiken met antischimmelmiddelen, zoals een crème. Overleg vóór gebruik van een vaginaal product met je huisarts of verloskundige.

Referenties

  1. Dekker, H. J., Boeke, P. J. A., Gercama, J. A., Kardolus, J. G., & Boukes, S. F. (2009). NHG-standaard Fluor vaginalis. In NHG-Standaarden 2009 (pp. 624-636). Bohn Stafleu van Loghum, Houten.
  2. Falagas, M. E., Betsi, G. I., & Athanasiou, S. (2006). Probiotics for prevention of recurrent vulvovaginal candidiasis: a review. Journal of Antimicrobial Chemotherapy, 58(2), 266-272.
  3. Petersen, E. E., & Magnani, P. (2004). Efficacy and safety of Vitamin C vaginal tablets in the treatment of non-specific vaginitis: a randomised, double blind, placebo-controlled study. European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology, 117(1), 70-75.

Vegetarische voeding tijdens de zwangerschap

Aanstaande moeders die vegetarisch eten krijgen andere voedingsstoffen binnen dan mama’s die ook vlees eten. Zwangeren die vegetarische voeding eten krijgen gemiddeld minder omega 3-vetzuren en vitamine B12 binnen. Deze stoffen zijn belangrijk voor de hersenontwikkeling van de baby. Het is dan ook al langer de vraag of een vegetarische voeding tijdens de zwangerschap invloed heeft op het leervermogen van het kind. Dit is nu nader bekeken. En wat blijkt? Je kunt met een gerust hart je stukje vlees tijdens de zwangerschap laten staan (mits je de inname van bepaalde voedingsstoffen in de gaten houdt).

Vegetarische voeding kan geen kwaad

De hersenen groeien het snelst tijdens de eerste 1000 dagen van het leven. Voor een goede hersenontwikkeling is het belangrijk dat het kind voldoende ijzer, vitamine B12, jodium en het omega 3-vetzuur DHA tot zijn beschikking heeft. Onderzoekers hebben gekeken hoe het staat met deze voedingsstoffen bij vegetarische zwangere vrouwen. Daarnaast hebben ze ook het leervermogen bekeken als de kinderen 7 jaar zijn.

Vrouwen die deelnamen aan de studie waren 20-34 jaar. Bij 11 weken zwangerschap werden 78 vegetarische zwangeren en 2144 zwangere vrouwen die ook vlees aten onderzocht. Bij 34 weken zwangerschap waren dat 91 vegetariërs en 2552 omnivoren. Vrouwen die een vegetarische voeding aten hadden een lagere hoeveelheid arachidonzuur, DHA en vitamine B12 in hun bloed dan vrouwen die ook af en toe vlees aten. Echter, de kinderen hadden op 7-jarige leeftijd geen verminderd leervermogen. De wetenschappers concludeerden dat een vegetarische voeding niet slechter is voor de hersenontwikkeling dan een omnivore voeding. De onderzoekers waarschuwden wel dat een lagere inname van voedingsstoffen niet altijd hoeft te leiden tot een tekort, maar dat een tekort wel schadelijk kan zijn voor het kind.

Gezonde gewoontes en voedingssupplementen

Uit het onderzoek blijkt verder dat vega zwangere vrouwen vaker langer borstvoeding geven. Bovendien roken ze minder vaak tijdens de zwangerschap. Toch is niet alles uit het onderzoek positief. Een aantal dingen moet je goed in de gate houden als je zwanger bent en een vegetarische voeding consumeert. 15% van de kinderen die geboren wordt en een vegetarische moeder heeft, blijkt een vitamine B12-tekort te hebben. Zorg dus dat je voldoende B12 binnenkrijgt en gebruik eventueel een supplement of zwangerschapsmulti. Hetzelfde geldt voor DHA. De hoeveelheid DHA kan bij vegetarische vrouwen tot wel 40% lager zijn dan bij vrouwen die vlees eten. Bovendien blijkt de moedermelk van vega vrouwen minder DHA te bevatten. Ook dit kun je oplossen door een voedingssupplement te gebruiken, bijvoorbeeld met vegetarische DHA uit algen.

Al met al is een vegetarische voeding niet slechter voor de hersenontwikkeling van je kindje. Het is echter wel belangrijk dat je tijdens de zwangerschap en borstvoedingsperiode met name goed let op je inname van vitamine B12 en het omega 3-vetzuur DHA.

Referentie

Crozier, S. R., Godfrey, K. M., Calder, P. C., Robinson, S. M., Inskip, H. M., Baird, J., … & Burdge, G. C. (2019). Vegetarian Diet during Pregnancy Is Not Associated with Poorer Cognitive Performance in Children at Age 6–7 Years. Nutrients, 11(12), 3029.

Aromatherapie tijdens de bevalling

Angst tijdens de bevalling is een veelvoorkomend probleem. Ik vind die angst begrijpelijk, een bevalling heeft een enorme impact op zowel je lichaam als je geest. Angst tijdens de bevalling kan echter leiden tot een ergere pijnervaring en het aanspannen van de bekkenbodemspieren. Dit kan een negatief effect hebben op het verloop van de bevalling en de kans op medisch ingrijpen vergroten.

Het is daarom belangrijk om al vóór de bevalling te praten met je verloskundige of doula over spanningen die je voelt. Mocht er angst tijdens de bevalling opkomen, dan kan aromatherapie je mogelijk helpen. Aromatherapie is het gebruik van essentiële oliën van planten. Het wordt al langer ingezet bij verschillende angststoornissen. Wetenschappers hebben in een recente publicatie voor het eerst het beschikbare wetenschappelijke bewijs voor het gebruik van aromatherapie tijdens de bevalling beschreven.

Aromatherapie effectief

In de publicatie werden 16 studies geanalyseerd met totaal 1891 vrouwen. Voor de meeste vrouwen was het de eerste bevalling. Essentiële oliën die werden gebruikt waren lavendel, roos, scharlei, geranium, boswellia, kamille, bittere- en zoete sinaasappel, pepermunt, mandarijn, jasmijn en kruidnagel. Ook werden er in sommige studies mengsels van deze essentiële oliën gebruikt. De oliën werden op verschillende manieren ingezet. De vrouwen ademden ze in via een zakdoekje met een paar druppels essentiële olie of ze werden gemasseerd.

De meeste studies lieten een positief effect zien op angst bij vrouwen tijdens de eerste fase van de bevalling. Met name het gebruik van lavendel werkte kalmerend. De resultaten van de studie laten zien dat het gebruik van essentiële oliën een interessante toepassing is om het verloop van de bevalling op een positieve manier te beïnvloeden. Wellicht maakt het een ruggenprik of andere pijnbestrijding minder noodzakelijk.

De hersen-darm-as ontrafeld


Sterke emoties zoals stress en angst kunnen invloed hebben op je darmen. Andersom is echter ook mogelijk. Door buikpijn kun je last krijgen van stress. Deze wisselwerking tussen je buik en je hoofd, door wetenschappers ook wel de hersen-darm-as genoemd, kan er voor zorgen dat je in een vicieuze cirkel terecht komt. Buikklachten en stress houden elkaar dan in stand. Hoe werkt dat precies? En kun je de cirkel doorbreken?

Stress heeft een grote impact op het functioneren van de hersen-darm-as.

Read more

Probiotica om door te geven tijdens de bevalling


Probiotica kun je tijdens je bevalling doorgeven aan je kindje. Tijdens je zwangerschap kun je echter ook al veel doen om je kindje in aanraking te laten komen met de juiste bacteriën. Je mondflora en vaginale flora hebben invloed op het verloop van je zwangerschap. Al tijdens deze periode komt je baby hiermee in aanraking.

PROBIOTICA BIJ ALLERGIE

borstvoeding tegen allergieAls jij of je partner last heeft van een allergie, overweeg dan om probiotica te gaan gebruiken. Onderzoeken laten namelijk zien dat het gebruik hiervan de ontwikkeling van allergie en eczeem bij kinderen op latere leeftijd vermindert. De probiotica die jij inneemt geef je tijdens een vaginale bevalling door aan je baby. De bacteriestammen in de probiotica helpen vervolgens om het immuunsysteem zodanig af te stellen dat het minder allergisch reageert.

Overigens is probiotica geven niet het enige dat je kunt doen. Een hele belangrijke (en misschien wel belangrijkste) factor is het geven van borstvoeding. Probeer daarom minimaal 6 maanden uitsluitend borstvoeding te geven.

Borstvoeding bevat ook grote hoeveelheden probiotica.

Read more